Od 1 stycznia 2026 r. trwa w Polsce rządowy pilotaż skróconego czasu pracy — jeden z największych tego typu programów na świecie. Kilkadziesiąt firm i instytucji testuje 4-dniowy tydzień pracy lub krótszy wymiar godzin przy zachowaniu pełnego wynagrodzenia. Wyjaśniamy, na czym polega pilotaż, jakie modele są testowane i co to może oznaczać dla Kodeksu pracy.
Jak wygląda rządowy pilotaż
Nabór do programu prowadzono od 14 sierpnia do 15 września 2025 r. — wpłynęło blisko 2 000 zgłoszeń, z których komisja wybrała organizacje z sektora prywatnego i publicznego (m.in. firmy produkcyjne, usługowe, urzędy i samorządy). Program jest finansowany z Funduszu Pracy — uczestnicy mogą otrzymać dofinansowanie na wdrożenie (np. do ok. 20 tys. zł na pracownika objętego pilotażem, do ustalonego limitu na organizację).
| Etap | Termin |
|---|---|
| Nabór wniosków | 14.08 – 15.09.2025 |
| Realizacja pilotażu | 1.01 – 31.12.2026 |
| Etap podsumowujący i raport końcowy | do 15.05.2027 |
| Wnioski legislacyjne | po 2027 r. |
Testowane modele skróconego czasu pracy
- Klasyczny 4-dniowy tydzień — praca przez 4 dni zamiast 5 przy skróceniu łącznego wymiaru (np. 32 godziny) i trzydniowym weekendzie,
- Krótszy dzień pracy — np. 6-7 godzin dziennie przez 5 dni (tydzień 30-35 godzin),
- Dodatkowe dni wolne — np. wybrane wolne piątki lub dodatkowy urlop,
- modele mieszane dopasowane do specyfiki organizacji.
Kluczowa zasada dla wszystkich modeli: pracownik pracuje krócej, ale zarabia tyle samo. Pilotaż ma zweryfikować wpływ na produktywność, absencje, zdrowie pracowników i wyniki firm.
Co na to Kodeks pracy — stan na 2026
Ważne: pilotaż nie zmienia powszechnie obowiązującego prawa. Norma z art. 129 Kodeksu pracy to nadal 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin tygodniowo w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy. Skrócenie czasu pracy w 2026 r. jest możliwe tylko:
- dobrowolnie, decyzją pracodawcy (np. w ramach pilotażu lub własnej polityki),
- przez systemy czasu pracy z Kodeksu (np. równoważny, skrócony tydzień pracy na wniosek pracownika — art. 143 KP),
- w drodze porozumień zbiorowych.
Doświadczenia z innych krajów
Największy dotychczas pilotaż w Wielkiej Brytanii (61 firm, ok. 2 900 pracowników) zakończył się tym, że zdecydowana większość firm pozostała przy skróconym tygodniu po zakończeniu testu — raportowano spadek rotacji i absencji przy utrzymanej produktywności. Podobne programy prowadzono m.in. na Islandii, w Hiszpanii i Portugalii. Wyniki są obiecujące, choć badacze zastrzegają, że efekty zależą od branży — najłatwiej skrócić czas pracy w usługach biurowych, najtrudniej w produkcji ciągłej i ochronie zdrowia.
Chcesz skrócić tydzień w swojej firmie?
Nie musisz czekać na zmianę Kodeksu pracy. Pracodawca może już dziś wprowadzić krótszy czas pracy z zachowaniem wynagrodzenia — wystarczy zmiana regulaminu pracy lub porozumienie z pracownikami. Warto zaplanować:
- mierniki produktywności „przed i po" (inaczej nie ocenisz efektu),
- zasady dostępności zespołu dla klientów (dyżury, rotacyjne wolne),
- okres próbny (np. 3-6 miesięcy) z jasną możliwością powrotu,
- aneksy do umów lub zmianę regulaminu pracy — dokumenty przygotujesz w generatorze dokumentów.
Źródła: program pilotażowy skróconego czasu pracy Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (realizacja 1.01–31.12.2026, raport do 15.05.2027), ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. — Kodeks pracy (art. 129, 143), raporty z pilotaży zagranicznych (UK 2022/23, Islandia 2015-2019). Artykuł ma charakter informacyjny — szczegóły programu weryfikuj na gov.pl.